บรรยากาศเทศกาลถือศีลกินเจ จังหวัดตรัง ประจำปี 2569 ต้องเผชิญกับความท้าทายจากราคาพืชผักและวัตถุดิบประกอบอาหารที่ปรับตัวสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง บางชนิดราคาพุ่งขึ้นเกือบเท่าตัว ส่งผลกระทบต่อต้นทุนของร้านจำหน่ายอาหารเจและศาลเจ้าที่ต้องจัดเตรียมอาหารสำหรับจำหน่ายและแจกจ่ายแก่สาธุชน ขณะที่ผู้ประกอบการส่วนใหญ่ยังพยายามตรึงราคาเดิม เพื่อบรรเทาภาระค่าใช้จ่ายของประชาชน
ผู้สื่อข่าวลงพื้นที่สำรวจร้านอาหารเจและศาลเจ้าในพื้นที่ อ.เมืองตรัง พบว่า ผู้ประกอบการต่างได้รับผลกระทบจากราคาผักที่ปรับขึ้น โดยเฉพาะผักบุ้งและคะน้า รวมถึงโปรตีนเกษตรซึ่งเป็นวัตถุดิบสำคัญในการประกอบอาหารเจ
นายชัยชนะ เอกรัตนงาม เจ้าของร้านครัวเจ เจ๊ภา ใกล้ศาลเจ้ากิวอ่องเอี่ย อ.เมือง จ.ตรัง เปิดเผยว่า ราคาพืชผักในปีนี้ปรับสูงขึ้นแทบทุกชนิด โดยบางรายการมีราคาสูงขึ้นเกือบเท่าตัว เริ่มตั้งแต่ประมาณ 2 สัปดาห์ที่ผ่านมา หลังเกิดสถานการณ์น้ำท่วม ทำให้ราคาจากแหล่งต้นทางปรับเพิ่มขึ้นต่อเนื่องแทบทุกวัน
ผักบุ้งและคะน้า ซึ่งเดิมมีราคาประมาณกิโลกรัมละ 40 บาท ปัจจุบันปรับขึ้นเป็นกิโลกรัมละ 70–80 บาท โดยผักส่วนใหญ่สั่งซื้อมาจากพื้นที่ภาคกลาง เช่น จ.ราชบุรี ขณะที่โปรตีนเกษตรมีราคาสูงขึ้นอย่างน้อยกิโลกรัมละ 10 บาท ส่งผลให้ต้นทุนการประกอบอาหารเพิ่มขึ้นอย่างมาก
อย่างไรก็ตาม ร้านยังคงตรึงราคาจำหน่ายไว้เท่าเดิม ได้แก่ ข้าวราดแกง 1 อย่าง ราคา 30 บาท ข้าวราดแกง 2 อย่าง ราคา 40 บาท และแกงถุงละ 40 บาท ยกเว้นเกายุก ซึ่งจำหน่ายถุงละ 50 บาท เพื่อไม่ให้กระทบต่อผู้บริโภคมากเกินไป
ส่วนบรรยากาศการจำหน่ายอาหารเจในปีนี้ นายชัยชนะคาดว่าอาจคึกคักกว่าปีที่ผ่านมา แต่ต้องติดตามสถานการณ์อีกครั้งหลังเสร็จสิ้นการทำบุญใหญ่ในช่วงประเพณีสารทเดือนสิบของชาวภาคใต้
เช่นเดียวกับผู้ประกอบการร้านอาหารเจรายอื่นที่ได้รับผลกระทบจากราคาวัตถุดิบที่เพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะคะน้า ซึ่งหากซื้อยกถุงน้ำหนัก 10 กิโลกรัม ราคา 380 บาท หรือเฉลี่ยกิโลกรัมละ 38 บาท แต่หากซื้อปลีกในตลาด ราคาสูงถึงกิโลกรัมละ 70 บาท ส่งผลให้ต้นทุนการประกอบอาหารเพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน
ขณะที่เผือกซึ่งใช้เป็นวัตถุดิบสำหรับทำของทอดก็มีราคาสูงขึ้น จากเดิมประมาณ 600–700 บาทต่อหน่วยการซื้อที่ร้านใช้เป็นเกณฑ์ ทำให้ต้องปรับราคาของทอดบางรายการ โดยจำหน่าย 3 ชิ้น ราคา 25 บาท จากเดิม 20 บาท ส่วนข้าวแกงและอาหารตามสั่งยังคงราคาเดิม จานละ 50 บาท
ด้านศาลเจ้ากิวอ่องเอี่ย เร่งปรับเมนูรับมือผักแพง
นางเนตรนภา เพ็ชรสุด เลขานุการและผู้ควบคุมการผลิตอาหารเจของศาลเจ้ากิวอ่องเอี่ย เปิดเผยว่า ราคาผักในช่วงนี้ปรับตัวสูงขึ้นมาก แต่ศาลเจ้ายังได้รับความช่วยเหลือจากพ่อค้าคนกลางซึ่งเป็นลูกหลานของศาลเจ้า โดยคิดราคาตามต้นทุนที่รับซื้อมา บวกเพียงค่าน้ำมันรถที่ใช้ในการขนส่ง และไม่คิดค่าขนส่งเพิ่มเติม เพื่อช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายของศาลเจ้า
อย่างไรก็ตาม ราคาพืชผักยังคงผันผวนแทบทุกวัน โดยผู้จัดหาวัตถุดิบต้องตรวจสอบราคาเป็นรายวัน และมีแนวโน้มว่าราคาจะปรับสูงขึ้นอีก เช่น มันฝรั่งที่เพิ่มขึ้นอีกลังละ 50 บาท ส่วนผักบางชนิดแม้จะซื้อได้ในราคาต้นทุน แต่ก็ยังมีราคาสูง เช่น ผักกวางตุ้งที่มีราคาประมาณกิโลกรัมละ 60 บาท และคะน้าที่มีราคาสูงขึ้นเช่นกัน
สถานการณ์ดังกล่าวอาจทำให้ศาลเจ้าต้องปรับเปลี่ยนชนิดของผักและรายการอาหารบางเมนู เนื่องจากไม่สามารถแบกรับต้นทุนที่เพิ่มขึ้นได้ทั้งหมด โดยจะพยายามเลือกใช้ผักที่หาได้ในท้องถิ่นมาทดแทน เช่น ฟักทอง เพื่อควบคุมค่าใช้จ่ายและให้สามารถจัดเตรียมอาหารเจได้อย่างต่อเนื่อง
สำหรับประชาชนที่ผูกปิ่นโตอาหารเจกับศาลเจ้ากิวอ่องเอี่ย ในปีนี้ยังคงจำหน่ายในราคาเดิม รวม 27 มื้อ ปิ่นโตละ 1,200 บาท เท่ากับปีที่ผ่านมา แม้ต้นทุนวัตถุดิบจะปรับตัวสูงขึ้นก็ตาม
ทั้งนี้ สถานการณ์ราคาพืชผักที่เพิ่มขึ้นในช่วงเทศกาลถือศีลกินเจปี 2569 นับเป็นอีกหนึ่งความท้าทายของผู้ประกอบการและศาลเจ้าในจังหวัดตรัง ซึ่งต้องบริหารต้นทุนควบคู่กับการรักษาระดับราคาอาหาร เพื่อให้ประชาชนสามารถร่วมสืบสานประเพณีถือศีลกินเจได้อย่างทั่วถึง