นักวิชาการชี้ภัยไซเบอร์ในไทยพุ่งกว่า 3 พันครั้ง กลุ่มการเงิน-พลังงานเสี่ยงสูง กระทบ 10 อุตสาหกรรม มูลค่าเกือบ 13 ล้านล้านบาท คิดเป็น 60% ของจีดีพี แนะรัฐ-เอกชนเร่งวาง 7 แนวทางรับมือก่อนเศรษฐกิจสะดุด
สถิติภัยไซเบอร์ไทยพุ่ง 3,000 ครั้งต่อปี การเงิน-พลังงานเสี่ยงระดับวิกฤติ
นายอัทธ์ พิศาลวานิช อาจารย์ประจำคณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยรังสิต เปิดเผยบทวิเคราะห์เรื่อง “การโจมตีทางไซเบอร์ (Cyberattacks) กับผลกระทบต่อเศรษฐกิจไทย” โดยระบุว่า ปัจจุบันสถานการณ์การโจมตีทางไซเบอร์ทวีความรุนแรงขึ้นทั่วโลก เช่นในทวีปยุโรปที่ระบบห้องเย็นและระบบทางการเงินถูกโจมตีจนเกิดความเสียหายวงกว้าง
สำหรับประเทศไทย ข้อมูลจากสำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ (สกมช.) ในช่วง 4 ปีที่ผ่านมา (มกราคม–กันยายน 2566–2569) พบสถิติการโจมตีทางไซเบอร์เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ จากประมาณ 2,000 ครั้งในปี 2566 สู่ระดับมากกว่า 3,000 ครั้งในปี 2569 หรือเพิ่มขึ้นจากเฉลี่ย 12 ครั้งต่อวัน เป็น 363 ครั้งต่อวัน
จากการประเมิน 10 สาขาอุตสาหกรรมหลักที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจรวมกันกว่า 12.74 ล้านล้านบาท หรือคิดเป็นกว่า 60% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP) พบว่ามีความเสี่ยงในระดับที่แตกต่างกัน ดังนี้
- กลุ่มเสี่ยงสูงมาก ภาคการเงินและธนาคาร, ภาคพลังงานและสาธารณูปโภค
- กลุ่มเสี่ยงสูง ภาคสาธารณสุข, โทรคมนาคม, อุตสาหกรรมการผลิต, ขนส่งและโลจิสติกส์, และบริการภาครัฐ
- กลุ่มเสี่ยงปานกลาง ภาคการค้าและอีคอมเมิร์ซ, การท่องเที่ยวและโรงแรม, สื่อและบันเทิง
ไทยรั้งสัดส่วนถูกโจมตีร่วมอันดับหนึ่งในอาเซียน
รายงานจากองค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา (OECD) ปี 2569 ระบุว่า ในกลุ่มประเทศเอเชียตะวันออกและอาเซียน จีนมีสัดส่วนเหตุการณ์โจมตีทางไซเบอร์ที่มีการรายงานสูงสุดที่ 22% รองลงมาคือญี่ปุ่น 21% และเกาหลีใต้ 10%
อย่างไรก็ตาม หากพิจารณาเฉพาะกลุ่มประเทศสมาชิกอาเซียน พบว่า ไทย สิงคโปร์ และฟิลิปปินส์ มีสัดส่วนเหตุการณ์โจมตีสูงสุดร่วมกันที่ประเทศละ 10% ตามมาด้วยมาเลเซีย 6%, อินโดนีเซีย 4%, กัมพูชาและเวียดนามประเทศละ 3% สะท้อนให้เห็นว่าไทยเป็นเป้าหมายที่มีรายงานการคุกคามทางไซเบอร์ในสัดส่วนสูงของภูมิภาค
ปัจจัยที่ทำให้เศรษฐกิจไทยมีความเปราะบางต่อการโจมตีทางไซเบอร์ ประกอบด้วย
- การเติบโตของธุรกรรมดิจิทัล การขยายตัวของระบบชำระเงินอิเล็กทรอนิกส์และการค้าออนไลน์ ทำให้มีความเสี่ยงต่อการหลอกลวงและการโจมตีระบบการเงิน
- ห่วงโซ่อุปทานระหว่างประเทศ ภาคการผลิต การขนส่ง และโลจิสติกส์เชื่อมโยงกับระบบสากล หากระบบไอทีขัดข้องอาจส่งผลให้การส่งออกและการผลิตหยุดชะงัก
- ระบบโครงสร้างพื้นฐานสำคัญ ทั้งพลังงาน โทรคมนาคม และสาธารณสุข หากถูกแทรกแซงจะส่งผลกระทบต่อเนื่องต่อกิจกรรมทางเศรษฐกิจภาพรวม
นายอัทธ์ ชี้แจงเพิ่มเติมว่า กลุ่มผู้ประกอบการวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ถือเป็นกลุ่มเปราะบางที่สุด เนื่องจากข้อจำกัดด้านงบประมาณ บุคลากร และระบบป้องกัน แต่ขณะเดียวกัน บริษัทขนาดใหญ่โดยเฉพาะในภาคการผลิต การส่งออก และธนาคารพาณิชย์ ก็เผชิญการโจมตีอย่างต่อเนื่องเพื่อหวังผลให้ระบบชำระเงินและสภาพคล่องสะดุด
เปิดข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย รับมือภัยคุกคามไซเบอร์
เพื่อป้องกันความเสียหายต่อเสถียรภาพทางเศรษฐกิจในระยะยาว จึงมีข้อเสนอแนะเชิงนโยบายที่ภาครัฐและภาคเอกชนควรเร่งดำเนินการ ดังนี้
- สกัดกั้นภัยมัลแวร์เรียกค่าไถ่ (Ransomware) กำหนดให้หน่วยงานรัฐและธุรกิจสำคัญมีระบบสำรองข้อมูล (Backup) สม่ำเสมอ พร้อมแผนฟื้นฟูระบบฉุกเฉิน
- ยกระดับระบบป้องกัน DDoS โดยเฉพาะในระบบธนาคาร บริการชำระเงินออนไลน์ และพอร์ทัลบริการประชาชนของภาครัฐ
- ปกป้องโครงสร้างพื้นฐานสำคัญ เพิ่มความปลอดภัยเครือข่ายระบบไฟฟ้า ประปา การบิน โรงพยาบาล และระบบโลจิสติกส์
- สนับสนุน SMEs ด้าน Cybersecurity ออกมาตรการจูงใจ เช่น ลดหย่อนภาษี หรือเงินทุนสนับสนุนให้ผู้ประกอบการเข้าถึงระบบความปลอดภัยในต้นทุนที่เหมาะสม
- เสริมงบประมาณและบุคลากร เร่งผลิตผู้เชี่ยวชาญด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ ตรวจสอบช่องโหว่ และปลดระวางระบบเทคโนโลยีที่ล้าสมัย
- ประสานความร่วมมือระหว่างประเทศ ขยายการแลกเปลี่ยนข้อมูลภัยคุกคามร่วมกับกลุ่มประเทศอาเซียนและพันธมิตร เพื่อรับมืออาชญากรรมข้ามพรมแดน
- เตรียมความพร้อมรับมือ Hybrid Warfare บูรณาการหน่วยงานความมั่นคง หน่วยงานเศรษฐกิจ และเอกชน เพื่อตั้งรับภัยคุกคามที่ผสมผสานทั้งการโจมตีไซเบอร์ การวินาศกรรม และการบิดเบือนข้อมูล
อ่านข่าว "นโยบายรัฐ" เพิ่มเติม