ประมาณกลางคริสตศตวรรษที่ ๑๙ ถึงต้นคริสตศตวรรษที่ ๒๐ เป็นระยะที่ประเทศต่างๆ ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ต้องเผชิญกับการคุกคามของมหาอำนาจที่กำลังแสวงหาอาณานิคมอยู่ในขณะนั้น ที่สำคัญคืออังกฤษและฝรั่งเศส ประเทศไทยก็ไม่สามารถหลีกเลี่ยงการคุกคามนั้นไปได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในรัชสมัยของพระบาท