ประวัติ นางนัยนา หาญธนะสุกิจ ผอ.ศบส.5 จากนักวิชาการสาธารณสุข สู่งานกำกับมาตรฐานศูนย์ผู้สูงอายุ
รู้จัก นัยนา หาญธนะสุกิจ ผู้อำนวยการศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5 ข้าราชการสายสาธารณสุขที่ทำงานด้านกำกับมาตรฐานสถานประกอบการ และมีผลงานวิจัยเรื่องศูนย์ดูแลผู้สูงอายุโดยตรง ก่อนชื่อถูกจับตาจากคำชี้แจงในโหนกระแส
ปัจจุบัน นัยนาดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5 หรือ ศบส.5 สังกัดกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข โดยเว็บไซต์ทางการของศูนย์และทำเนียบผู้บริหารของกรมยังระบุชื่อเธอในตำแหน่งนี้
ศบส.5 ตั้งอยู่ที่จังหวัดราชบุรี รับผิดชอบ 8 จังหวัด ได้แก่ ราชบุรี กาญจนบุรี สุพรรณบุรี นครปฐม สมุทรสาคร สมุทรสงคราม เพชรบุรี และประจวบคีรีขันธ์ ภารกิจหนึ่งของหน่วยงานคือกำกับและติดตามมาตรฐานสถานประกอบการเพื่อสุขภาพในพื้นที่ รวมถึงกิจการดูแลผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิง ศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5
จากรองผู้อำนวยการ สู่ ผอ.ศบส.5
หลักฐานจากกรมสนับสนุนบริการสุขภาพระบุว่า วันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2567 นัยนายังดำรงตำแหน่ง รองผู้อำนวยการศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5 และปฏิบัติหน้าที่แทนผู้อำนวยการ โดยเป็นประธานประชุมติดตามงานของศูนย์ประจำเดือนกุมภาพันธ์
ปลายเดือนกุมภาพันธ์ปีเดียวกัน ชื่อของเธอยังปรากฏในตำแหน่งรองผู้อำนวยการ ขณะเข้าร่วมประชุมหัวหน้าส่วนราชการจังหวัดราชบุรี
ต่อมาเดือนมีนาคม 2567 เอกสารข่าวของกรมระบุตำแหน่งเป็น รักษาการผู้อำนวยการศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5 โดยนัยนาเข้าร่วมการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ทั้งที่จังหวัดสมุทรสาครและจังหวัดกาญจนบุรี
เดือนเมษายน 2567 เธอยังปฏิบัติหน้าที่ในฐานะรักษาการผู้อำนวยการ และเข้าร่วมประชุมขับเคลื่อนนโยบายกระทรวงสาธารณสุขเกี่ยวกับสถานชีวาภิบาลในเขตสุขภาพที่ 5
จากหลักฐานที่เปิดเผยต่อสาธารณะ ภายในวันที่ 13 กรกฎาคม 2567 กรมสนับสนุนบริการสุขภาพเริ่มระบุตำแหน่งของนัยนาเป็น ผู้อำนวยการศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5 เต็มตำแหน่งแล้ว หลังเธอเข้าร่วมโครงการพาหมอไปหาประชาชนที่จังหวัดสมุทรสงคราม คลังสื่อประชาสัมพันธ์ HSS
เอกสารราชการในปี 2568 ยืนยันสถานะดังกล่าวต่อเนื่อง โดยนัยนาลงนามในเอกสารของศูนย์ในฐานะผู้อำนวยการและปฏิบัติราชการแทนอธิบดีกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ ศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5
มีผลงานวิจัยเรื่องมาตรฐานศูนย์ดูแลผู้สูงอายุโดยตรง
อีกด้านหนึ่งที่น่าสนใจคือ นัยนาไม่ได้ทำงานเฉพาะด้านบริหาร แต่มีผลงานวิชาการเกี่ยวข้องกับภารกิจที่กำลังเป็นประเด็นอยู่ในขณะนี้โดยตรง
ปลายปี 2567 เธอเผยแพร่งานวิจัยเรื่อง “การพัฒนารูปแบบการมีส่วนร่วมของเครือข่ายสถานประกอบการเพื่อสุขภาพประเภทกิจการการดูแลผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิงในการดำเนินงานตามมาตรฐานสถานประกอบการการดูแลผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิง ลักษณะที่ 3 ศูนย์สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 5” ในวารสารสาธารณสุขมูลฐาน ภาคเหนือ
กิจการลักษณะที่ 3 ตามหลักเกณฑ์ของกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ หมายถึงการให้บริการดูแลและประคับประคองผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิง มีการดูแล ส่งเสริมและฟื้นฟูสุขภาพ พร้อมให้พักค้างคืน ซึ่งเป็นกลุ่มกิจการที่ใกล้เคียงกับเนอร์สซิ่งโฮมที่คนทั่วไปคุ้นเคย
งานวิจัยของนัยนาใช้กลุ่มตัวอย่าง 93 คน ครอบคลุมเจ้าของกิจการ ผู้ดำเนินการ ผู้ให้บริการ และผู้รับบริการในพื้นที่ของ ศบส.5 โดยศึกษาทั้งสภาพปัญหา การพัฒนารูปแบบการมีส่วนร่วม และผลหลังนำรูปแบบมาใช้
ผลการศึกษาระบุว่า ก่อนดำเนินโครงการ มาตรฐานบางข้อของสถานประกอบการยังต้องปรับปรุง และการมีส่วนร่วมของเครือข่ายอยู่ในระดับปานกลาง หลังนำรูปแบบที่พัฒนาขึ้นมาใช้ กลุ่มที่เข้าร่วมสามารถดำเนินงานตามมาตรฐานที่กฎหมายกำหนด และระดับการมีส่วนร่วมเพิ่มขึ้นเป็นระดับมาก ThaiDJ
ในเนื้อหางานวิจัยยังพูดถึงปัญหาเชิงระบบ เช่น หากสถานประกอบการตรวจไม่ผ่านมาตรฐานควรกำหนดระยะเวลาแก้ไขอย่างไร และมีการกล่าวถึงปัญหา “ศูนย์เถื่อน” หรือสถานที่ให้บริการที่อยู่นอกระบบมาตรฐานด้วย
จึงกล่าวได้ว่า งานกำกับมาตรฐานศูนย์ดูแลผู้สูงอายุไม่ใช่ภารกิจที่เพิ่งเข้ามาเกี่ยวข้องกับนัยนาหลังเกิดข่าว แต่เป็นหนึ่งในสายงานที่เธอทำทั้งในฐานะผู้บริหาร ศบส.5 และในฐานะผู้ทำงานวิจัยมาก่อนแล้ว
หน้าที่ของ ผอ.ศบส.5 เกี่ยวข้องกับศูนย์กาญจนบุรีอย่างไร
ศบส.5 รับผิดชอบจังหวัดกาญจนบุรีโดยตรง ขณะที่กิจการดูแลผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิงอยู่ภายใต้พระราชบัญญัติสถานประกอบการเพื่อสุขภาพ พ.ศ. 2559 และกฎกระทรวงที่เกี่ยวข้อง
ผู้ประกอบการต้องขอใบอนุญาตและผ่านการตรวจมาตรฐานด้านสถานที่ ความปลอดภัย การบริการ และบุคลากร หลังได้รับอนุญาตแล้ว หน่วยงานยังมีหน้าที่ติดตามว่ากิจการดำเนินงานตรงตามเงื่อนไขที่ได้รับอนุญาตหรือไม่
บทบาทดังกล่าวทำให้ชื่อของนัยนาและ ศบส.5 ถูกตั้งคำถาม หลังผลตรวจศูนย์ดูแลผู้สูงอายุที่อำเภอท่าม่วงล่าสุดพบสภาพหลายส่วนแตกต่างจากข้อมูลที่เคยได้รับอนุญาต
เข้าชี้แจงโหนกระแส ปม “กรงเขียว”
วันที่ 7 ตุลาคม 2569 นัยนาให้สัมภาษณ์ทางโทรศัพท์ในรายการโหนกระแส หลัง หนุ่ม กรรชัย กำเนิดพลอย สอบถามถึงประวัติการออกใบอนุญาตและการเข้าตรวจศูนย์ดูแลผู้สูงอายุในจังหวัดกาญจนบุรี
นัยนาชี้แจงว่า ศูนย์ยื่นขออนุญาตมาตั้งแต่ปี 2564 ในพื้นที่ 1,600 ตารางเมตร รองรับผู้ใช้บริการ 50 คน และยืนยันว่า การตรวจเพื่ออนุญาต รวมถึงการตรวจข้อร้องเรียนเรื่องห้องน้ำเมื่อเดือนพฤษภาคม 2568 ไม่พบเตียงที่มีโครงเหล็กครอบหรือห้องขังในลักษณะที่ปรากฏเป็นข่าว
เมื่อกรรชัยถามถึง กรงสีเขียว ภายในพื้นที่ นัยนายอมรับว่าเคยเห็น แต่ระบุว่าเคยแจ้งผู้ประกอบการไม่ให้นำมาใช้กักผู้รับบริการเป็นประจำ หากผู้พักทะเลาะกันสามารถใช้เพื่อแยกออกจากกันเป็นการชั่วคราวแล้วต้องปล่อยออก ส่วนลวดหนามหีบเพลงด้านบนไม่ได้รับอนุญาต
คำตอบนี้ทำให้กรรชัยถามกลับว่า หน่วยงานรัฐสามารถอนุญาตให้ใช้กรงกักคนชั่วคราวได้หรือไม่
อีกประเด็นที่ถูกซักถามคือพื้นที่นอกเหนือจาก 1,600 ตารางเมตร นัยนาระบุว่า ศบส.5 เคยแจ้งไม่ให้ใช้พื้นที่ส่วนที่ไม่ได้รับอนุญาต แต่เมื่อถูกถามว่ามีคำสั่งเป็นหนังสือหรือไม่ เธอตอบว่า ไม่มี เป็นการแจ้งด้วยวาจา
นัยนายังอธิบายเรื่องการต่ออายุใบอนุญาตปี 2568 ว่า ผู้ประกอบการดำเนินการผ่านระบบออนไลน์ ส่วนการตรวจติดตามหลังต่อใบอนุญาต หรือ Post-Audit ถูกกำหนดไว้ในเดือนพฤศจิกายน 2569 แต่เกิดเหตุร้องเรียนและการตรวจสอบขึ้นก่อน
สำหรับความสัมพันธ์กับผู้ประกอบการและบุคคลใกล้ชิดเจ้าของศูนย์ นัยนายอมรับว่ารู้จักกันผ่านเครือข่ายการทำงาน แต่ปฏิเสธว่ามีการช่วยเหลือให้หลีกเลี่ยงความผิด พร้อมยืนยันว่า ศบส.5 ไม่ได้ละเลยการปฏิบัติหน้าที่
- ผอ.ศบส.5 รับเคยเห็น “กรงเขียว” บอกใช้ชั่วคราวได้ กรรชัยถาม อนุญาตขังคนได้หรือ?
- ศบส.5 คือใคร? สรุปหน้าที่หน่วยงานตรวจศูนย์ดูแล หลังดราม่ากรงขังแม่ภัทร
- เนอร์สซิ่งโฮม หรือคุก? อดีตผู้พักแฉมี “แดนแรกรับ” บุหรี่ของต้องห้าม ขาใหญ่คุมห้อง
แหล่งข้อมูลอ้างอิง